Etimologia de 气 (Hei — Qì / hei3)
É o radical Kangxi nº 84 (气, vapor; ar). Ver Os 214 radicais Kangxi.
气 — U+6C14 · 部首 radical: 气 (nº 84) · 總筆畫 strokes: 4 · 注音 zhuyin: ㄑㄧˋ · 拼音 pinyin: qì / jyutping: hei3
Definições#
MDBG: gas; air / smell / weather / to make angry; to annoy; to get angry / vital energy; qi
CantoDict: hei3 {qì}: gas; air; smell; weather; to make angry; to annoy; to get angry; vital energy; qi
chardb Academia Sinica:
- 「氣」的簡化字。 (forma simplificada de 「氣」)
- 通「餼」。發放或領取糧食。 (passa por 「餼」. Distribuir ou receber grãos/alimentos)
- 乞求;給予。 (pedir; dar)
Decomposição e formas antigas (hanziyuan)#
Componentes: Component 气. Significado original: Meaning gas, breath or weather. (significando gás, sopro ou tempo/clima). Acepções inglesas: steam, vapor; KangXi radical 84. Frequência de uso: 238. Formas atestadas: Oracle characters 甲骨文 (17) · Bronze characters 金文 (3) · Seal characters 说文解字的篆字 (1) · Liushutong characters 六书通的字 (3).
Shuowen Jiezi completo#
(shuowen.org retornou apenas a listagem das primeiras entradas do dicionário; texto verbatim obtido via 小學堂 e CUHK, não idênticos.)
說文: 气,雲气也。象形。凡气之屬皆从气。〔去既切〕 (Vapor/nuvem: é 雲气. É um pictograma. Todo caractere da classe de 气 segue 气. [fanqie: 去既切])
段注 Duan Yucai: (não obtido — shuowen.org retornou listagem; zdic.net retornou HTTP 404)
Evolução de formas (xiaoxue yanbian)#
| Período | Script | Fonte / Artefato |
|---|---|---|
| Shang | Oráculo (甲骨文) | 前7.36.2(甲) |
| Zhou Ocidental (inicial) | Bronze (金文) | 天亡簋(金) |
| Primavera e Outono (tardio) | Bronze (金文) | 洹子孟姜壺(金) |
| Primavera e Outono (tardio) | Bronze (金文) | 洹子孟姜壺(金) |
| Reinos Combatentes — Jin | Outro | 行氣玉銘 |
| Reinos Combatentes — Chu | Bambu / seda | 包2.218 |
| Reinos Combatentes — Chu | Bambu / seda | 郭.語1.48 |
| Reinos Combatentes — Chu | Bambu / seda | 上(1).性.1 |
| Han | Selo pequeno (小篆) | 說文‧气部 |
| Qin | Clerical (隸書) | 睡.法115(隸) |
| Qin | Clerical (隸書) | 睡虎地簡38.115(隸) |
| Han Ocidental | Clerical (隸書) | 老子乙前99上(隸) |
| Han Oriental | Clerical (隸書) | 魯峻碑(隸) |
| Han Oriental | Clerical (隸書) | 武梁祠畫象題字(隸) |
Shuowen (xiaoxue): 气,雲气也。象形。
Comentários de estudiosos:
- 小學堂: 段玉裁注:「象雲起之皃。」(Duan Yucai anota: “assemelha-se ao aspecto de nuvens se erguendo.”)
- 小學堂: 于省吾《卜辭求義》:「‘气’字初文作‘’,降及周代,以其與‘上下’合文及紀數‘三’字易掍,上畫彎曲作‘’,又上下畫均曲作‘’,以資識別。」(Yu Xingwu, em Buci qiuyi: “A forma inicial de ‘气’ era ‘’. Ao chegar à dinastia Zhou, por ser facilmente confundida com a grafia combinada de ‘上下’ e com o numeral ‘三’, o traço superior foi encurvado para formar ‘’, e depois tanto o traço superior quanto o inferior passaram a ser curvos, para fins de distinção.”)
Fonologia (xiaoxue shangguyin)#
中古音 Middle Chinese (Guangyun):
- 攝 Division: 止 (Zhi) · 韻 Rhyme: 未 (Wei) · 聲 Tone: 去 (departing) · 母 Initial: 溪 (kh-)
- 反切 Fanqie: 去既 · 等 Grade: 三 (III) · 開合 Open/Closed: 開 (open) · 清濁: 次清 (aspirada surda)
上古音 Old Chinese (grupo de rima 微 Wei):
- 高本漢 Karlgren: kʰ i̯əd
- 王力 Wang Li: kʰ ǐəi
- 董同龢 Dong Tonghe: kʰ jə̆d
- 周法高 Zhou Fagao: kʰ jər
- 李方桂 Li Fanggui: kh jədh
- 鄭張尚芳 Zhengzhang Shangfang: (não retornou dados — ausente da tabela do 小學堂)
國語 Mandarin IPA: tɕʰi
Divergências entre fontes#
气 e 氣. O chardb registra como primeira acepção: 「氣」的簡化字. A CUHK registra: 「气」是「氣」的古字;今天「氣」的簡化字作「气」,是採用了古字。 O hanziyuan separa duas entradas: 气 com “Original meaning 本义: Meaning gas, breath or weather.” e 氣 com “Original meaning 本义: Meaning steam from food.”, além de explicitar a regra de simplificação “existing-char / phonetic-signific-part 气氣”.
Texto do Shuowen. A CUHK traz o texto com fanqie: 「气,雲气也。象形。凡气之屬皆从气。〔去既切〕」. O 小學堂 yanbian cita apenas: 「气,雲气也。象形。」, omitindo a cauda 「凡气之屬皆从气」 e o fanqie.
Glosa paleográfica. A CUHK (略說, 詳解) diz que 甲骨文象天上的雲氣 / 從三橫,象天上的雲氣, e afirma que 「气」是「氣」的古字. O hanziyuan resume como “(- pictograph of a cloud)” e dá o significado original de 气 como “gas, breath or weather”. O 小學堂 yanbian, nos comentários citados, registra a observação de 段玉裁 (“象雲起之皃”) e a nota de 于省吾 sobre a alteração dos traços para distinguir o grafismo de outras formas.
Leitura cantonesa. CantoDict registra hei3 para 氣〔气〕. A CUHK registra hei3 e observa “同「氣」”. O MDBG não exibiu jyutping.
Reconstruções do 上古音. O 小學堂 reúne cinco sistemas no grupo 微 (Wei): Karlgren, Wang Li, Dong Tonghe, Zhou Fagao e Li Fanggui. A coluna de 鄭張尚芳 (Zhengzhang Shangfang) não retornou na tabela do 小學堂.
